Lieve Eigendom Anders(en),

Eigendom.
De kracht van eigendom is het gevoel dat iets bij je hoort, dat je een identiteit geeft. Voor mij het gevoel van een soort ‘maatje’ of een ‘vaste buddy’, wanneer ik aan ‘mijn’ piano denk. Of een creatief verlengstuk van mijzelf. Sinds ik weet dat we (nu al heel snel, in mei!) een andere woonplek moeten vinden maak ik me daar voorstellingen van: waar zouden we terecht kunnen komen, waar zouden we kunnen gaan wonen. En dan voel ik: mijn piano moet mee! Want met de piano kan ik me uiten, voel ik me thuis. Dat geldt ook voor de dieren: twee katten en een paard. Enerzijds weet ik dat ze geen bezit zijn, maar wezens met een eigen ‘ik’, ook al is er geld voor betaald (voor de piano en voor het paard). Anderzijds weet ik dat het me goed doet, om hen in mijn leven te weten, ze te kennen of ze kennen mij. Op moeilijke momenten zijn zij er voor mij. En op fijne momenten!
Het eigendom dat in de wei loopt: koeien, pinken en kalveren, dat zien wij als een schat.
Het is door de jaren heen ontstaan, het zijn levende wezens met wie we contact hebben, die ons aanspreken en die ons bestaan een gouden randje geven. We willen ze eigenlijk graag om ons heen hebben. Het is moeilijk daar afscheid van te nemen, wetende dat er dan een einde komt aan het verhaal van de boerderij. Het verhaal eindigt, en daarmee ook het eigendom.

Zoals een trouwring na een scheiding ineens alleen nog maar een artefact is, en de trouwjurk een losgemaakt deel van een plaatje uit het verleden, zo is eigendom dat niet langer van jou is, als het ware ontzield. Het verhaal valt uit elkaar.

De kracht van eigendom is dus eigenlijk het verhaal, de rol die eigendom speelt in jouw levensverhaal.

Valkuil:
De valkuil van het idee van eigendom is, dat bijvoorbeeld ‘verdiend geld’ meteen weer wegstroomt aan allerlei verplichte betalingen.
Dat het blijkbaar mijn eigendom is dat ze in het grote geheel opgaan, en liever zou ik dan nog beter kunnen kiezen waar die betalingen voor worden gebruikt.
Op het geld staat dat het bezit is van de bank.
Het is dus een soort ‘lenen’ of ‘doen alsof’-waardebon. Waarom kunnen we dan niet zonder, en zelf een waardebon maken?
Dit betekent dat we allemaal gebonden zijn.

De valkuil van eigendom is dat je een illusie van vrijheid creëert. We zijn als bergwandelaars (of kleuters) die een touw vasthouden bij het oversteken. Maar zijn we er ook veiliger door?

En bij het kopen van een huis moet je ook nog eens een lening nemen waar je nog eens rente over betaalt: ik geloof dat we daar in het ootje worden genomen.
Dat we daardoor niet goed meer weten, wat werkelijk eigendom is. Bij het huis, de boerderij met stal en ondergrond, waar we nu wonen en werken, is de illusie wel heel pijnlijk: er zat de verplichting op, het terug te verkopen als de huur van de weidegrond stopte. Gjalt heeft het gekocht met korting en moet dit nu weer terugverkopen na een moeilijke periode waarin hij geen mogelijkheid meer had om het op te knappen (te renoveren). Dat betekent dat er heel weinig voor hem overblijft na terugverkoop. Eigendom dus compleet met booby-traps. Maar hij heeft er wel van kunnen genieten toen hij er woonde en daar zijn wij dankbaar voor.

Werkelijk eigendom, dat is je creatieve potentieel dat je in ideeën omzet, die je kunt materialiseren. Het is iets dat nog kan ontstaan.

Graag geef ik mij op voor de dag 8 mei in Uffelte, samen met Gjalt.

Dus: Gjalt Tjeerdsma en Leonne Muller

Hartelijke groeten,

Leonne Muller